VAN TOEN NAAR NU
De geschiedenis helpt begrijpen waarom er meerdere technieken zijn en waarom we de keuze op uw situatie afstemmen.
De behandeling van liesbreuken veranderde door betere verdoving, veiligere chirurgie en nieuwe manieren om de buikwand te versterken. Herstel met eigen weefsel en herstel met een matje hebben ieder hun plaats. Deze tijdlijn toont belangrijke mijlpalen, geen volledige geschiedenis.
Een breukband gaf uitwendige steun aan de lies. Ook operaties werden al uitgevoerd, maar vóór de ontwikkeling van verdoving en infectiepreventie waren de mogelijkheden beperkt en de risico’s groot. De geschiedenis is dus breder dan alleen de breukband. [H1]
Edoardo Bassini beschreef een systematische reconstructie van de lies met lichaamseigen weefsel. Zijn publicaties vanaf 1887 vormden een belangrijk keerpunt. Bij deze operaties worden weefsels met hechtingen bij elkaar gebracht; spanning op de hechtinglijn kan een aandachtspunt zijn. Dit betekent niet dat iedere weefseltechniek automatisch veel pijn geeft. [H2]
De Shouldice-techniek verstevigt het lieskanaal met meerdere lagen, zonder kunststof matje. De uitvoering vraagt specifieke ervaring. Shouldice is ook nu de door HerniaSurge aanbevolen techniek wanneer voor een operatie zonder matje wordt gekozen. Desarda is een andere weefseltechniek. [H1] [1]
Matjes bestonden al eerder. Lichtenstein en collega’s maakten het open, zogenoemde spanningvrije herstel bekend: een matje verstevigt de lies zonder de weefselranden onder dezelfde trekkracht naar elkaar toe te hechten. Een belangrijke publicatie verscheen in 1989. [H3]
Matherstel werd breed toegepast vanwege reproduceerbare resultaten en een gemiddeld lager recidiefrisico dan veel oudere weefselherstellen. Pijn en andere complicaties blijven mogelijk. Een vaste langetermijnrecidiefkans van 1–2% geldt niet voor elke techniek en patiënt. [1] Bekijk de vergelijking
Bij TEP en TAPP wordt een matje via kleine toegangen achter de buikwand geplaatst. Bij TEP wordt de buikholte niet betreden; bij TAPP loopt de toegang via de buikholte. Later kwamen robotgeassisteerde varianten beschikbaar. De robot wordt door de chirurg bestuurd. [1]
TREPP is een open operatie, geen kijkoperatie. Ook hierbij ligt het matje achter de buikwand, maar de toegang loopt door de schede van de rechte buikspier. De plaats van het matje en de manier van toegang zijn verschillende kenmerken. [5]
Mohan Desarda publiceerde een techniek waarbij een strook van het peesblad van de buitenste schuine buikspier het lieskanaal verstevigt. Er wordt geen kunststof matje geplaatst, maar wel gehecht. Het concept is een dynamische versteviging met eigen weefsel. [8]
Vergelijkende studies volgden later. De resultaten zijn veelbelovend bij geselecteerde patiënten, maar de bewijsbasis en langetermijngegevens zijn minder stevig dan voor veel gangbare mattechnieken. Het concept “spanningvrij” is geen garantie op een pijnvrije uitkomst. Lees wat de studies laten zien
DE PRAKTIJK VAN NU
Herstel met een matje gaf in onderzoek gemiddeld minder terugkerende breuken dan veel oudere weefseltechnieken. De technieken werden breed toegepast en kregen een vaste plek in de opleiding. Daarom adviseren richtlijnen voor de meeste patiënten een herstel met matje. [1]
Toen het matje de gebruikelijke behandeling werd, kwamen chirurgen tijdens hun opleiding en dagelijkse werk minder vaak met weefseltechnieken in aanraking. Juist zulke operaties vragen oefening en blijvende ervaring. Dat verklaart mede waarom niet iedere chirurg ze nog aanbiedt; het betekent niet dat een matloze operatie per definitie ongeschikt is. Als zonder matje wordt geopereerd, beveelt HerniaSurge de Shouldice-techniek aan. [1]
Wij volgen in principe de richtlijn en beheersen ook de gangbare technieken met matje. Daarnaast bespreken we Desarda als mogelijke optie bij zorgvuldig geselecteerde patiënten die een herstel met eigen weefsel wensen en bij wie de anatomie daarvoor geschikt lijkt. In de patiënten die wij hiervoor selecteren, zijn onze ervaringen met Desarda goed. Dat is onze klinische ervaring, geen gepubliceerd uitkomstpercentage. Voor brede toepassing van Desarda zijn meer goede langetermijngegevens nodig. [1]
Tijdens de intake bespreken we eerst uw zorgvraag en of een operatie zinvol is. Daarna wegen we de passende technieken, hun risico’s en uw voorkeuren samen af. Soms is afwachten de beste volgende stap.
De actuele aanbevelingen en Desarda-studies staan op de pagina Operatietechnieken en onderzoek.
SAMEN DE MOGELIJKHEDEN BESPREKEN
Vraag uw huisarts om een verwijzing. De intake is het moment om uw klachten, verwachtingen en behandelopties samen af te wegen.